လစ်လပ်သွားသော တရုတ်ကျားဖြန့်ဂိုဏ်းများနေရာသို့ အိန္ဒိယဂိုဏ်းများ အအစားထိုးဝင်ရောက်လာခြင်း

ဆောင်းပါးရှင် – မောင်ဖြူဖွေး
စက်တင်ဘာ ၁၃ ရက်

ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်၊ ကရင်ပြည်နယ်ရှိ မြဝတီနှင့် ရွှေကုက္ကိုလ်ကဲ့သို့သော ဒေသများရှိ စခန်းများသည် အိန္ဒိယဆိုင်ဘာကျားဖြန့်ဂိုဏ်းများ၏ ဗဟိုချက်အသစ်များ ဖြစ်လာနေသည်။ ကျွမ်းကျင်သော နည်းပညာများ၊ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဒေသတွင်း နယ်မြေစိုးမိုးထားသည့် လက်နက်ကိုင် အင်အားစုများ ၏ အကာအကွယ်ပေးမှုများ ပါရှိသည့် အဆိုပါ အိန္ဒိယငွေလိမ်ဂိုဏ်းများသည် အိန္ဒိယနှင့် အမေရိကန် နှစ်နိုင်ငံစလုံး၏ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် လူမှုဘဝလုံခြုံရေးအတွက် ကြီးမားသော စိန်ခေါ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေလျက် ရှိသည်။

မြန်မာ-ထိုင်းနယ်စပ်ရှိ ကုမ္ပဏီပုံစံ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုများ

မိမိနိုင်ငံသားများကို ပစ်မှတ်ထားသည့် ဆိုင်ဘာလိမ်လည်မှုများကို တရုတ်အစိုးရက နှိမ်နင်းခဲ့ပြီးနောက် တရုတ်အဖွဲ့များ စွန့်ခွာသွားသော စခန်းများကို အိန္ဒိယငွေလိမ်ဂိုဏ်းများက ဝင်ရောက်နေရာယူခဲ့ ကြသည်။ တရုတ်လိမ်လည်သူများ ထွက်ခွာသွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော လစ်ဟာမှုကို အိန္ဒိယ ဂိုဏ်းများက မိခင်ဘာသာစကားအဆင့် အင်္ဂလိပ်စာ ကျွမ်းကျင်မှုနှင့် ရင့်ကျက်သော ကောလ်စင်တာ (Call Center) လိမ်လည်မှု အတွေ့အကြုံများကို အသုံးပြု၍ လျှင်မြန်စွာ အစားထိုးဝင်ရောက်ခဲ့ ကြခြင်းဖြစ်သည်။

အိန္ဒိယဂိုဏ်းများသည် တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု အားနည်းသော ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်၌ “ကုမ္ပဏီ” ပုံစံဖြင့် စနစ်တကျ လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်နေကြသည်။ လက်ရှိတွင် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ဆိုင်ဘာလိမ်လည်မှု လုပ်ငန်းမှ တစ်နှစ်လျှင် ဒေါ်လာ ၃၇ ဘီလီယံအထိ စာရင်းရှိနေပြီး အိန္ဒိယဂိုဏ်းများသည် အဆိုပါ လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း အရေးပါသော အဆင့်တစ်ခုတွင် ပါဝင်နေသည်။ ယင်းဂိုဏ်းများသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျားဖြန့်ငွေလိမ်စခန်းများကို လွှဲပြောင်းရယူပြီးနောက် ဒေသတွင်း လက်နက်ကိုင်များ၏ အကာ အကွယ်ကို ရယူကာ အဆင့်မြင့် နည်းပညာများဖြင့် ပင်စင်လစာ အမြောက်အမြားရရှိသည့် အမေရိကန် နိုင်ငံသားများကို ပစ်မှတ်အဖြစ် ရည်ရွယ်ခဲ့ကြသည်။

ထိုကဲ့သို့ လိမ်လည်နိုင်ရန်အတွက် အိန္ဒိယဂိုဏ်းများသည် လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တွင် “ထိုင်းနိုင်ငံ၌ လစာကောင်းသော IT အကူအညီပေးရေး” သို့မဟုတ် “အချက်အလက် ထည့်သွင်းခြင်း (Data Entry)” စသည့် အလုပ်ခေါ်စာအတုများကို ပြသ၍ အိန္ဒိယနိုင်ငံအတွင်းရှိ အလုပ်လက်မဲ့နှုန်း မြင့်မားမှုကို အခွင့်ကောင်းယူကာ လူငယ်များကို လိမ်လည်အလုပ်ခေါ်ယူကြသည်။

အင်္ဂလိပ်စာနှင့် IT ကျွမ်းကျင်မှုရှိသော အိန္ဒိယလူငယ်များ ဘန်ကောက်သို့ ရောက်ရှိလာသောအခါ သူတို့၏ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်များကို သိမ်းဆည်းလိုက်ပြီး ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်ရှိ သောင်ရင်းမြစ်ကို ဖြတ်ကျော်ကာ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ တရားမဝင် လူမှောင်ခိုကူး၍ ခေါ်ဆောင်သွားကြသည်။ ထို့နောက် အမေရိကန်နိုင်ငံသားများကို ပစ်မှတ်ထား၍ တစ်နေ့လျှင် ၁၂ နာရီမှ ၁၆ နာရီအထိ လုပ်ကိုင်ရသော အွန်လိုင်းမှတစ်ဆင့် အဓမ္မခိုင်းစေခံရသူများ (Digital Slaves) အဖြစ် အိန္ဒိယငွေလိမ်ဂိုဏ်းများက ခိုင်းစေကြသည်။

အိန္ဒိယငွေလိမ်ဂိုဏ်းများ အဓမ္မခိုင်းစေနေသော လူပမာဏမှာ အလွန်ပင် ကြီးမားသည်။ စခန်းတစ်ခု စီတွင် လည်ပတ်ဆောင်ရွက်သူ ရာပေါင်းများစွာမှ ထောင်ပေါင်းများစွာအထိ ရှိနေပြီး အလုပ်ချိန်ကို အလှည့်ကျစနစ်ဖြင့် လုပ်ကိုင်ကာ လူမှုကွန်ရက်မှတစ်ဆင့် အမေရိကန်နိုင်ငံသားများထံသို့ ပစ်မှတ် ထားသည့် ဆက်သွယ်ရေး မက်ဆေ့ဂျ်ပေါင်း သောင်းပေါင်းများစွာကို သတင်းပို့ပို့ပေးနေကြသည်။

အမေရိကန် ထောက်လှမ်းရေးဌာန (FBI) ၏ ကြိုတင်ကာကွယ်ရေး အကြောင်းကြားစာ အစီအစဉ်အရ ထိခိုက်နစ်နာနိုင်ခြေရှိသည့် အမေရိကန်နိုင်ငံသား ၆,၃၀၀ ကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေရှိသည့် ဒေါ်လာ ၂၇၅ သန်းခန့်ကို တားဆီးပေးနိုင်ခဲ့သည်။ ဤအရေအတွက်မှာ FBI က ကြိုတင်ရှာဖွေတွေ့ရှိ၍ တားဆီးနိုင်ခဲ့သည့် အမှုပမာဏမျှသာ ဖြစ်သည်။

ငွေလိမ်ဂိုဏ်းများ၏ ကျွမ်းကျင်ပြီး ဆန်းသစ်သော နည်းလမ်းများ

အိန္ဒိယကျားဖြန့်ဂိုဏ်းများသည် ယခုကဲ့သို့သော နည်းလမ်းများဖြင့် ဒေါ်လာသန်းပေါင်းများစွာ လိမ်လည်နေကြသည်။

၁။ ကျွမ်းကျင်လိမ်လည်မှု နည်းလမ်းများ

ခရစ်ပတိုငွေကြေး (Crypto Currency) ကို အသုံးပြု၍ “ယုံကြည်မှု တည်ဆောက်ကာ ငွေကြေးလိမ်လည်သည့် နည်းလမ်း (Pig-Butchering Scam)” မှာ အိန္ဒိယဂိုဏ်းများ၏ အဓိက နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး လူအများ၏ စိတ်ကို လှည့်ဖြားကစားသည့် နည်းလမ်းဖြစ်သည်။

(က) စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ ချိတ်ဆက်မှု တည်ဆောက်ခြင်း – ထိုသို့လုပ်ဆောင်သူများသည် လူမှုကွန်ရက်မှတစ်ဆင့် အမေရိကန် ပစ်မှတ်များနှင့် ချစ်ကြိုက်မှု သို့မဟုတ် ခင်မင်ရင်းနှီးမှုများကို ရက်သတ္တပတ်ပေါင်းများစွာ သို့မဟုတ် လပေါင်းများစွာ ကြာအောင် ဖန်တီးယူထားကြသည်။

(ခ) အတုအယောင် ဘဏ္ဍာရေး အပလီကေးရှင်းများ ထည့်သွင်းစေခြင်း – ဂိုဏ်းများသည် တရားဝင် App Store များပေါ်သို့ အတုအယောင် ဘဏ္ဍာရေး အက်ပ်များ တင်သွင်းပြီး မှတ်ချက်အတုများကို ပိုက်ဆံပေး၍ ရေးသားစေကာ ယုံကြည်စိတ်ချရမှုကို မြှင့်တင်ကြသည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံမှ သာမန် ပြည်သူများသည် အဆိုပါ အက်ပ်များကို ထည့်သွင်းပြီးနောက် စကရင်ပေါ်တွင် အတုအယောင် အမြတ်ငွေ အကြောင်းကြားစာများကို မြင်တွေ့ရပြီး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ ပိုမိုပြုလုပ်ရန် သိမ်းသွင်း ခံကြရသည်။

(ဂ) မသမာသော နည်းလမ်းဖြင့် ရရှိသော ငွေကြေးများကို လွှဲပြောင်းခြင်း – လိမ်လည်ရရှိသမျှ ဘဏ္ဍာရေး အမြတ်အစွန်းအားလုံးကို TRON ဘလောက်ချိန်းမှတစ်ဆင့် USDT သို့ ချက်ချင်း ပြောင်းလဲ လိုက်ကြသည်။ ငွေလွှဲပြောင်းခမှာ စရိတ်စက မရှိသလောက် နည်းပါးခြင်းနှင့် မည်သူမည်ဝါဖြစ်ကြောင်း လျှို့ဝှက်နိုင်စွမ်း မြင့်မားခြင်းတို့ကြောင့် လိမ်လည်ရရှိထားသော ငွေကြေးများသည် အမေရိကန် တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန၏ စောင့်ကြည့်မှုအောက်ရှိ SWIFT ဘဏ်စနစ် ပြင်ပသို့ ရောက်ရှိသွားကြသည်။ အဆိုပါ ငွေကြေးများကို မရောက်ရှိမီ ခရစ်ပတို ရောနှောစနစ်များ (Crypto Mixers) နှင့် ဗဟိုထိန်းချုပ်မှုမရှိသော လဲလှယ်ရေးစနစ်များ (Decentralized Exchanges) မှတစ်ဆင့် အဆင့်ဆင့် ခဝါချကြသည်။

(ဃ) နောက်ဆုံးကျန်ရှိသော ငွေကြေးများကို ရယူခြင်း – ထိခိုက်နစ်နာသူများသည် ငွေထုတ်ယူရန် ကြိုးပမ်းသောအခါ အကောင့်လက်ကျန်၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိကို “IRS အခွန်ရှင်းလင်းခ” သို့မဟုတ် “လုံခြုံရေး စိစစ်ခ” အဖြစ် တောင်းခံပြီး နောက်ဆုံးကျန်ရှိသော ငွေများကို ထုတ်ယူကာ ငွေကြေးခဝါချရန် အချိန်ဆွဲကြသည်။

၂။ နည်းပညာကုမ္ပဏီကြီးများနှင့် အခွန်အာဏာပိုင်များကဲ့သို့ ဟန်ဆောင်ခြင်း
(အိန္ဒိယဂိုဏ်းများ၏ အထူးကျွမ်းကျင်မှုဖြစ်ပြီး အမေရိကန်တွင် တစ်နှစ်လျှင် ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံနီးပါး ဆုံးရှုံးနေရသည်။)

(က) ရှေ့တန်း လမ်းကြောင်းများ ဖန်တီးခြင်း – နစ်နာသူများ၏ ဘရောက်ဆာများတွင် မသမာသော ကြော်ငြာများမှတစ်ဆင့် ဗိုင်းရပ်စ်များ ကူးစက်နေပြီဟု မဟုတ်မမှန် သတိပေးချက်များ ပြသကာ အတုအယောင် အခမဲ့ နည်းပညာအကူအညီ ဖုန်းလိုင်းများသို့ ဖုန်းခေါ်ဆိုစေခြင်း သို့မဟုတ် Amazon အော်ဒါ အတည်ပြုချက် အီးမေးလ်အတုများ ပေးပို့ကာ လိမ်လည်သည့် ဖုန်းနံပါတ်များသို့ ဖုန်းခေါ်ဆိုရန် အကြောင်းဖန်တီးကြသည်။

(ခ) ထောင်ချောက်ဆင်ခြင်း – နစ်နာသူများကို AnyDesk သို့မဟုတ် TeamViewer ကဲ့သို့သော ဆော့ဖ်ဝဲလ်များဖြင့် ဒေါင်းလုဒ်ဆွဲရန် ဆွဲဆောင်ကြပြီး “ငွေပြန်အမ်းပေးခြင်း” ဆောင်ရွက်နေစဉ်အတွင်း နစ်နာသူ၏ အွန်လိုင်းဘဏ်လုပ်ငန်း စကရင်ပေါ်ရှိ HTML ကုဒ်များကို ပြင်ဆင်၍ သုညများကို ပိုမိုထည့်သွင်းပြသကြသည် (ဥပမာ- ဒေါ်လာ ၃၀၀ ပြန်အမ်းငွေကို ဒေါ်လာ ၃၀,၀၀၀ အဖြစ် ပြသခြင်း)။

(ဂ) အွန်လိုင်းမှတစ်ဆင့် ခြိမ်းခြောက်ဖမ်းဆီးခြင်း (Digital Arrest) – VoIP နည်းပညာကို အသုံးပြု၍ ဖုန်းခေါ်ဆိုသူ၏ ID ကို လိမ်လည်ပြင်ဆင်ကာ IRS၊ FBI သို့မဟုတ် ICE အရာရှိများအဖြစ် ဟန်ဆောင်ကြပြီး နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ငွေကြေးခဝါချမှု သို့မဟုတ် မူးယစ်ဆေးဝါး မှောင်ခိုကူးမှုများတွင် ပါဝင်နေသည်ဟု စွပ်စွဲ၍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်း မရှိပါက ရဲတပ်ဖွဲ့က လာရောက်ဖမ်းဆီးမည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ကြသည်။ ထို့နောက် အလွန် အမင်း စိုးရိမ်နေသော အမေရိကန် နိုင်ငံသားများအား ဖုန်းလိုင်းမချစေဘဲ ဘဏ်သို့ တိုက်ရိုက်သွားရောက်၍ ငွေသားထုတ်ယူခိုင်းကြသည်။

၃။ အဆင့်မြင့် နည်းပညာစက်ပစ္စည်းများ အသုံးပြုခြင်း

အိန္ဒိယကျားဖြန့်ငွေလိမ်စင်တာများရှိ စက်ပစ္စည်း အဆင့်အတန်းသည် အလတ်စား နည်းပညာကုမ္ပဏီများနှင့် တန်းတူ ရှိနေသည်။

(က) AI အခြေပြု ဇာတ်ညွှန်းများ – Generative AI ကို အသုံးပြု၍ သဒ္ဒါကျနသော အမေရိကန် အင်္ဂလိပ်စကားများနှင့် အဆင့်မြင့် ပြင်ဆင်ထားသော ဇာတ်ညွှန်းများကို ထုတ်လုပ်ကြသည်။

(ခ) အသံနှင့် ရုပ်ပုံ ရုပ်ဖျက်ခြင်း – Deepfake နည်းပညာသည် ဗီဒီယိုခေါ်ဆိုမှုများအတွင်း လိမ်လည်သူများ၏ မျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် လေယူလေသိမ်းများကို ဖုံးကွယ်ပေးနိုင်သလို နစ်နာသူများ၏ ဆွေမျိုးများ၏ အသံများကိုလည်း တုပနိုင်သည်။

(ဂ) အတုအယောင် ပလပ်ဖောင်းများ – ချောမွေ့စွာ အသုံးပြုနိုင်အောင် ဖန်တီးထားသော အတုအယောင် လဲလှယ်ရေးစနစ်များသည် စစ်မှန်သော ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုအဖြစ် ထင်ယောင်ထင်မှား ဖြစ်စေသည်။

(ဃ) ဂြိုဟ်တု နည်းပညာ – Starlink စနစ်များသည် ဒေသတွင်း ဆက်သွယ်ရေး စည်းမျဉ်းများနှင့် စောင့်ကြည့်မှုများ၏ အပြင်ဘက်တွင် ၂၄ နာရီပတ်လုံး လိမ်လည်မှု လုပ်ငန်းများကို ပံ့ပိုးပေးထားပြီး ထိန်းချုပ်နိုင်ခြင်းမရှိသော နယ်စပ်ဒေသများမှတစ်ဆင့် နစ်နာသူများနှင့် အဆက်အသွယ် မပြတ်ရှိ စေသည်။

၄။ အင်အားကြီးမားသော ဒေသတွင်း နောက်ခံပံ့ပိုးသူများ

အဆိုပါဂိုဏ်းများ၏ ကြီးမားသော မတည်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ပမာဏသည် ဒေသတွင်း တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး အဖွဲ့အစည်းများထက် ငွေကြေးပိုမိုသုံးစွဲနိုင်ပြီး စီးပွားရေး ပတ်ဝန်းကျင်ကောင်း အခြေအနေများကို ဖန်တီးထားသည်။ အမေရိကန် ထောက်လှမ်းရေးက အဆိုပါ စခန်းများသည် ပြည်တွင်းစစ် ဖြစ်ပွားနေသည့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပတ်ဝန်းကျင်တွင် နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်နေကြောင်း ထောက်ပြ ထားသည်။

ထို့အတူ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများသည်လည်း လိမ်လည်မှုဂိုဏ်းများနှင့် အကျိုးစီးပွားတူ အသိုက် အဝန်းကို ထူထောင်ထားပြီး လိမ်လည်ရရှိသော ငွေကြေးများ၏ ဝေစုအမြောက်အမြားကို လဲလှယ်သည့်အနေဖြင့် လက်နက်ကိုင် အကာအကွယ်နှင့် ဥပဒေကြောင်းအရ ကင်းလွတ်ခွင့်များကို ပေးအပ်ထားကြသည်။

အမေရိကန်နှင့် အိန္ဒိယ နှစ်နိုင်ငံစလုံး၏ အမျိုးသားလုံခြုံရေးအပေါ် ကြီးမားသော ခြိမ်းခြောက်မှု

၁။ အမေရိကန်၏ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် လူမှုရေးလုံခြုံရေးအတွက် စနစ်ကျသော စိန်ခေါ်မှု

ဆိုင်ဘာလိမ်လည်မှုသည် အမေရိကန်နိုင်ငံသားများထံမှ အမြောက်အမြားသော စည်းစိမ်ဥစ္စာများကို လုယူလျက်ရှိသည်။ အမေရိကန်အစိုးရနှင့် FBI အချက်အလက်များအရ အမေရိကန်များသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် အရှေ့တောင်အာရှ အခြေစိုက် ဆိုင်ဘာလိမ်လည်မှု လုပ်ငန်းများကြောင့် ဒေါ်လာ ၁၀ ဘီလီယံကျော် ဆုံးရှုံးခဲ့ရပြီး တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် ၆၆% တိုးတက်လာခဲ့သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်သို့ ရောက်သောအခါ FBI ၏ IC3 က ခရစ်ပတိုနှင့် ဆက်စပ်သော ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု လိမ်လည်မှု ဆုံးရှုံးမှု စုစုပေါင်းသည် ဒေါ်လာ ၁၁ ဘီလီယံကျော်ရှိပြီး ယင်းအနက် ဒေါ်လာ ၇.၂ ဘီလီယံမှာ “ယုံကြည်မှု တည် ဆောက်၍ ငွေကြေးလိမ်လည်သည့် နည်းလမ်း (Pig-Butchering Scam)” ကြောင့် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း အစီရင်ခံခဲ့သည်။

တစ်ဦးချင်းစီ၏ ပျမ်းမျှ ဆုံးရှုံးမှုမှာ ဒေါ်လာ ၁၅၀,၀၀၀ ကျော်တွင် ရှိနေသည်။ အမေရိကန် လျှို့ဝှက်ဝန်ဆောင်မှုအဖွဲ့ (US Secret Service) မှ ကိုင်တွယ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သော ခရစ်ပတို လိမ်လည်မှု အမှုပေါင်း ၃,၀၀၀ ကျော်အနက် နစ်နာသူ အများအပြားသည် မိမိတို့၏ စုစုပေါင်း ပိုင်ဆိုင်မှု ထက်ဝက်ကျော် ဆုံးရှုံးခဲ့ရကြောင်း သတင်းပို့ခဲ့ကြသည်။

အထူးသဖြင့် သက်ကြီးရွယ်အိုများ၏ တစ်သက်တာ စုဆောင်းငွေများ ဆုံးရှုံးရသဖြင့် ပြင်းထန်သော စိတ်ဒဏ်ရာများကို ဖြစ်ပေါ်စေလျက်ရှိသည်။ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများက အတုအယောင် ဆက်ဆံရေးများမှတစ်ဆင့် တစ်သက်တာ စုဆောင်းထားသော ငွေကြေးများကို ဆုံးရှုံးလိုက်ရခြင်းမှ ရရှိသော စိတ်ဒဏ်ရာသည် အနီးကပ်ဆုံး ဆွေမျိုးများ သေဆုံးရခြင်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်ကြောင်း အတည်ပြုထားပြီး အမေရိကန် ကျန်းမာရေးစနစ်အပေါ် ကုန်ကျစရိတ်များ သက်ရောက်စေသည်။

ထို့ပြင် အမေရိကန်၏ ဒီဂျစ်တယ် အခြေခံအဆောက်အအုံ၏ ယုံကြည်စိတ်ချရမှုကိုလည်း စိန်ခေါ် လျက်ရှိသည်။ အိန္ဒိယဂိုဏ်းများသည် အတုအယောင် ဘဏ္ဍာရေး အပလီကေးရှင်းများဖြင့် တရားဝင် App Store များအတွင်းသို့ စနစ်တကျ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်လျက်ရှိပြီး ဆော့ဖ်ဝဲလ်ရေးသားသူ အကောင့် ဟာကွက်များကို အသုံးချကာ အက်ပ်စိစစ်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များကို ကျော်လွှားနေကြသည်။ စိုက်ထူလိုက်သည့် အက်ပ်အတုတစ်ခုစီသည် Apple နှင့် Google တို့၏ လုံခြုံရေး နယ်နိမိတ်များကို တိုက်ရိုက် ချိုးဖောက်လိုက်ခြင်းဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်း အက်ပ်စတိုးနှစ်ခုအပေါ် စားသုံးသူများ၏ ယုံကြည်မှုကို လျော့ကျစေသည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်အစိုးရသည် မြန်မာနိုင်ငံ အခြေစိုက် လိမ်လည်မှု ကွန်ရက်များကို အမျိုးသားလုံခြုံရေး ခြိမ်းခြောက်မှုအဖြစ် တရားဝင် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ထိုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန၏ OFAC က ဆက်စပ်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများနှင့် လူပုဂ္ဂိုလ် ၂၀ နီးပါးကို ပိတ်ဆို့ အရေးယူခဲ့သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဧပြီလအရောက်တွင် DOJ-OFAC-နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပူးတွဲတိုက် ဖျက်ရေးအဖွဲ့သည် အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေး ညွှန်းကိန်းများကို တုပထားသည့် အတုအယောင် ခရစ်ပတို ဒက်ရှ်ဘုတ်များကို ပစ်မှတ်ထား၍ ပိုင်ဆိုင်မှု အကြိမ်ကြိမ် ပိတ်သိမ်းခြင်းနှင့် ဒိုမိန်းများ သိမ်းဆည်း ခြင်းများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

၂။ အိန္ဒိယ၏ ပြည်သူ့လုံခြုံရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေးလုံခြုံရေးအပေါ် ခြိမ်းခြောက်မှုများ

အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် လူကုန်ကူးမှု ပြဿနာမှာ ပိုမိုပြင်းထန်လာနေသည်။ အိန္ဒိယ အမျိုးသား လူဝင်မှု ကြီးကြပ်ရေး အချက်အလက်များအရ ကမ္ဘောဒီးယား၊ ထိုင်း၊ မြန်မာနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသို့ ကမ္ဘာလှည့် သို့မဟုတ် ဧည့်သည်ဗီဇာများဖြင့် ခရီးသွားခဲ့သည့် အိန္ဒိယနိုင်ငံသား ၇၃,၁၃၈ ဦးအနက် ၃၀,၀၀၀ နီးပါးသည် သတ်မှတ်ချိန်အတွင်း ပြန်လည်ရောက်ရှိလာခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ၄၁ ရာခိုင်နှုန်းသော ပြန်လည် ရောက်ရှိခြင်းမရှိဆိုသည့်နှုန်းမှာ အကြီးစား လူကုန်ကူးမှုများကို အတည် ပြုနေပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံသားများသည် အဆိုပါ စခန်းများအတွင်းသို့ မည်မျှအထိ သိမ်းသွင်းခံရကာ လွတ်လပ်ခွင့်များ ဆုံးရှုံးနေသည်ကို ဖော်ပြနေသည်။

အိန္ဒိယ၏ ဘဏ္ဍာရေးလုံခြုံရေးလည်း ပျက်စီးလာနေသည်။ အိန္ဒိယ ဘဏ်လုပ်ငန်း ကဏ္ဍအတွင်းရှိ ငွေကြေးခဝါချမှု လမ်းကြောင်းများနှင့် “ကြားခံအကောင့် (Mule Account)” ကွန်ရက်များသည် ၎င်း၏ ပြည်တွင်း ဘဏ္ဍာရေး လုံခြုံရေးအပေါ် အကျိုးဆက်များ ပြန်လည်သက်ရောက်နေပြီဖြစ်သည်။ ပြည်တွင်း ဆန်းစစ်ချက်များအရ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၏ ပထမ ၅ လအတွင်း၌ပင် ပြည်တွင်း ဆိုင်ဘာလိမ်လည်မှု ဆုံးရှုံးမှုသည် ရူပီး ဘီလီယံ ၇၀ (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈၄၀ သန်းခန့်) သို့ ရောက်ရှိခဲ့ရာ အဆိုပါ ရာဇဝတ်မှုသည် အမေရိကန်နှင့် အိန္ဒိယ နှစ်နိုင်ငံစလုံးရှိ နိုင်ငံသားများ၏ စုဆောင်းငွေများကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း ပြုန်းတီးစေလျက်ရှိကြောင်း ပြသနေသည်။

(ဆောင်းပါးရှင် မောင်ဖြူဖွေးသည် အာရှ-ပစိဖိတ်အရေး လေ့လာစောင့်ကြည့်နေသည့် သုတေသီတစ်ဦး ဖြစ်သည်။)